Leverancier Beuker Kunststoffen uit Opmeer en aannemer Meeuwisse Nederland uit Den Haag hopen komend weekend klaar te zijn met de opdracht van de gemeente Den Haag. Onder de Haagse 's-Gravenzandelaan ligt een betonnen eivormig riool. Het stamt uit 1897 en wordt sinds 1991 niet meer gebruikt. De leiding werd na de afsluiting niet gevuld met schuimbeton. "Het voormalige hoofdriool werd daardoor een serieuze kandidaat voor de extra berging van 300 kubieke meter die de gemeente in de buurt van de 's-Gravenzandelaan wilde realiseren," zegt Robert Stokkers van Beuker.

Inspectie leerde dat de buis over het geheel genomen nog in een goede staat verkeerde. "Hier en daar zaten er wel wat scheuren in en alle verbindingen waren lek," somt Stokkers op. "En rond de inlaten woekerde wortelgroei." Den Haag wilde die mankementen wegwerken met de 'methode-Beukers', omdat de prijs ervan nagenoeg gelijk is aan die van traditionele binnenbekledingen.

"Renoveren door middel van een buis in een buis gebeurt al langer met ronde leidingen", zegt Stokkers. Den Haag heeft, naar zijn zeggen, de primeur met een eivormige buis. Het tracé meet ruim 400 meter en ligt 4 meter onder het maaiveld. Ongeveer in het midden van de leiding groef aannemer Meeuwisse Nederland een bouwput. Over een lengte van 5 meter is de betonnen rioolbuis verwijderd.

Via deze put schuift Beuker langs twee kanten de kunststof buizen door de oude leiding. Dat zijn telkens lengtes van 4,60 meter. Door middel van spiegellassen worden de buisdelen aan elkaar gezet. Bij deze techniek worden de uiteinden van de buizen verwarmd. De verweekte einden worden daarna in elkaar geschoven. De temperatuur van de las wordt ongeveer 230 graden Celsius. "Het materiaal moet ruim drie kwartier afkoelen," zegt Stokkers. "Daarna kan de buis worden verschoven."

Steunblokken aan de buitenkant van de kunststofbuis voorkomen dat de eivormige leiding kantelt in de betonnen buis. De ruimte tussen de oude en de nieuwe buis wordt via de putten opgevuld met schuimbeton en zand.

Het waren drie geslaagde beursdagen in Gorinchem op dinsdag 17, woensdag 18 en donderdag 18 november. Zoals u van ons gewend bent waren wij op de beurs aanwezig met een mooie stand op onze vaste plaats in de hal. Het thema op onze stand was infiltratie en er waren een aantal mooie infiltratieprojecten te zien, waaronder het infiltratieproject in Leersum en de infiltratietanks in Doorn, beide projecten in de gemeente Utrechtse Heuvelrug.

Ook was er een voorproefje te zien van het reliningproject met de ei-profielbuis in Den Haag. Deze speciale eivormige HDPE buis (80-120 mm) trok veel aandacht van de bezoekers. Speciaal voor deze beurs hadden wij cartoontekenaar John Körver (Kurf) uitgenodigd om onze bezoekers op unieke vast te leggen op papier.

Het grote voordeel bij de plaatsing van deze wikkelbuizen zit ´m in de verbinding. Er is namelijk geen lasverbinding gemaakt, een waterdichte verbinding is bij een infiltratievoorziening immers overbodig. In de wikkelbuizen zit een zo genoemde ‘klikverbinding’, een eenvoudig te maken, stevige verbinding. Dit maakt het plaatsen en het verleggen van de wikkelbuizen eenvoudig en snel! De wikkelbuis infiltratietank van 8 meter (DN 2000 mm) is in één keer aangeleverd. Ook de infiltratietank van 18 meter DN 1400mm is in drie delen wikkelbuis aangeleverd.

In het totaal zijn er twee grote gemalen (diameter van 3600 mm en een hoogte van 6,45 meter) en twee kleinere gemalen (diameter van 2000 mm en een hoogte van ruim 5 meter) geproduceerd. Deze grote gemalen worden vanwege de afmetingen in drie delen gefabriceerd en in twee delen getransporteerd. Op locatie worden de delen met extrusielassen gemonteerd. De eerste van deze grote gemalen is het pompgemaal Etten, deze is in-middels geleverd en geďnstalleerd.

Meer informatie over het gemaal voor Etten vindt u bij referentieprojecten: Kunststof rioolgemaal Etten. Van de twee kleinere gemalen is er inmiddels ook al één geplaatst in Lengel. Het tweede ´kleine´ gemaal is net klaar en ligt inmiddels klaar voor transport. Het laatste grote gemaal wordt in de eerste week van juni uitgeleverd. De vier gemalen zijn voorzien van afdekplaat met luik, stroomprofiel en sandwichbodem voor het volstorten met beton. Alle gemalen worden prefab aangeleverd met kabeldoorvoeren aanvoerleidingen, persleidingen, ontluchtingsleidingen en pompinstallaties.

Copier Adviesburo heeft in overleg met de gemeente Utrechtse Heuvelrug in de Julianalaan gekozen voor PE infiltratiebuizen vanwege de goede prijs/kwaliteit verhouding en de mogelijkheid deze buizen relatief snel aan te leggen. Dinsdag 24 maart wordt gestart met de plaatsing van de putten aan de kant van de Scherpenzeelseweg. Hiertussen worden de buizen (prefab lenges van 12 meter!) geplaatst die met elkaar verbonden worden door middel van aangevormde electrolasmoffen diameter 1800mm. Deze verbindingen worden gemaakt door het gecertificeerde lasteam van Beuker Kunststoffen. De grote putten zijn in de productiefaciliteit van Opmeer geprefabriceerd, zodat het werk op locatie zo snel mogelijk kan plaatsvinden.

Bekijk de fotoreportage van het werk!

Het eerste deelproject betreft de Julianalaan. Hier is een infiltratietank met een diameter van 1800 mm een lengte van 47 meter PE wikkelbuis geplaatst door Hooijer Wegenbouw B.V. uit Renkum. Samen met het split en de aanwezige zakputten is een berging gerealiseerd van ca. 270 m3. Copier Adviesburo heeft in overleg met de gemeente Utrechtse Heuvelrug in de Julianalaan gekozen voor PE infiltratiebuizen vanwege de goede prijs/kwaliteit verhouding en de mogelijkheid deze buizen relatief snel aan te leggen. Dit project is inmiddels voltooid.

Het tweede deelproject betreft het andere knelpunt ter plaatse van de rotonde. Dit deelproject is aangenomen door Janssen de Jong uit Heteren. Halverwege maart zal een infiltratievoorziening van 180 meter aan PE 1800 mm infiltratiebuizen worden aangelegd. De productie van de zeven grote putten voor dit project in de productiefaciliteit van Opmeer is inmiddels in volle gang.

De buisdelen zijn gelost in onze productiefaciliteit in Opmeer en er wordt nu gestart met de prefabricage van de drie delen van dit pompgemaal, dat in verband met de afmetingen in drie delen gefabriceerd en uitgeleverd gaat worden. De sandwichbodem van dit pompgemaal is 4 bij 5 meter, en wanneer hierop de volledige buis gemonteerd wordt bedraagt de totale hoogte van dit gemaal ruim 6 meter. Dit gemaal is de eerste van een serie van vier gemalen voor het waterschap Rijn en IJssel. Hoofdaannemer Dusseldorp Infra, Sloop en Milieutechniek koos voor Beuker Kunststoffen als leverancier voor deze kunststofgemalen die oude betonnen gemalen moeten vervangen. Dusseldorp Rioolservice verzorgt de werktuigbouwkundige montage op locatie.

De huidige riolering aan de Prinsengracht ligt niet op voldoende op afschot. In tijden van hevige regenval was de door- stroming gegarandeerd, maar in tijden van droog weer bleef er ter hoogte van de Westerstraat sterk vervuild water (voornamelijk de vaste stoffen) staan in het riool, wat regelmatig tot verstoppingsproblemen in het riool leidde. Een lastige situatie die Waternet logischerwijs graag wilde oplossen. Jaarlijks zijn er in de stad Amsterdam zo’n 350 grote rioolverstoppingen, dat is er toch bijna 1 per dag! Maar het verbeteren van het bestaande riool is een kostbare onderneming en zou voor veel overlast zorgen.

Daarom heeft Waternet gekozen voor een eenvoudigere en goedkopere oplossing; het plaatsen van een lichtgewicht kunststof gemaal. Met behulp van dit gemaal en twee putten kan er in het riool een kunstmatige drempel gemaakt worden. Het vuile water wordt in droog weer situaties over deze drempel van 30 cm gepompt, waarna het vuil zijn normale weg weer kan vervolgen. Het gemaal verbeterd dus de doorstroming van het riool op dat punt en moet nieuwe verstoppingen in de toekomst voorkomen.

DAAS gemaal
Waternet gaf de aannemer KWB de opdracht voor een DAAS gemaal. Het DAAS gemaal zorgt er voor dat de doorstroming, en daardoor de vervuiling in het riool wordt verbeterd. De afkorting DAAS staat voor Direct Aangesloten op AanvoerStelsel. Het DAAS gemaal aan de Westerstraat is een combinatie van het natte en droge concept; door de pompen droog op te stellen en de aanvoerbuis als buffer te gebruiken.

Berging van water vindt dus plaats in het riool zelf, het gemaal heeft geen zuigkelder. Doordat de aanvoerbuis op het laagste punt is gesitueerd zal de pomp het vuil meenemen en blijft er dus geen vuil meer achter in het riool. Het droge DAAS gemaal heeft een HDPE 315 mm aanvoerbuis waarop een droog opgestelde rioolpomp is aangesloten. Het onderhoud van de pomp vindt plaats in de schone, droge pompkelder.

Geprefabriceerd
Waternet koos voor een kunststof gemaal vanwege een paar belangrijke punten. Ten eerste de complete prefabricage. Het gemaal is opgebouwd uit een HDPE wikkelbuis met een inwendige diameter van 2,60 meter, een hoogte van circa 4,15 meter en een wanddikte van 7 cm. De gehele elektrische- en de pompinstallatie zijn in de fabriek al ingebouwd en getest. Terwijl in de productiefaciliteit van Beuker Kunststoffen in Opmeer aan het gemaal werd gewerkt, waren de voorbereidingen op de bouwplaats al in volle gang. De civiele uitvoering en plaatsing, aansluiting en de afwerking van het DAAS gemaal hebben slechts twee weken in beslag genomen.

Een tweede reden voor de keuze voor kunststof is het geringe gewicht van het gemaal (circa 3000 kg!). Een vergelijkbaar gemaal van beton zou ruim 8000 kg wegen en altijd onderheid moeten worden om te voorkomen dat het gemaal wegzakt in de slappe grond. Geen eenvoudige klus in de volgebouwde binnenstad. Het plaatsen van dit lichte gemaal was eenvoudig: er is geen zwaar materieel nodig, dus dit vermindert de overlast voor de omwonenden. In de krappe straten in Amsterdam is ook niet overal plaats voor zwaar hijsmaterieel. Het plaatsen van het prefab gemaal is slechts een paar uur nodig, hierna kan direct aan de afbouw en de afwerking begonnen worden. Ook wordt er nu flink bespaard op de kosten van de civiele werkzaamheden.

Het gemaal hoeft dus niet onderheid te worden om verzakking van het gemaal te voorkomen. HDPE heeft doordat het materiaal lichter is dan water, de eigenschap om op te drijven. Om dit te voorkomen heeft het gemaal heeft een sandwichbodem die afgevuld wordt met beton. Dit stabiliseert opdrijvende vermogen van het gemaal. Hierdoor ‘drijft’ het gemaal als het ware op het grondwater. Een ideale oplossing in deze moeilijke bodem.

Een ander belangrijk aspect voor Waternet is de duurzaamheid van het materiaal. De verwachte levensduur van het materiaal is 100 jaar. Daarnaast is het gemaal in de toekomst eenvoudig zonder hak- en breekwerk aan te passen mocht er eens een ander pompsysteem ingebouwd moeten worden. Het huidige pompsysteem is een enkele pomp, uitgevoerd met een teruggetrokken waaier. Deze pomp is gekozen het schoonmaakdoekjes-probleem voor hedendaagse riolen op te lossen. Er worden steeds meer soorten luier-, wc- en schoonmaakdoekjes en ander vuil door het toilet gespoeld. De teruggetrokken waaier laat grovere delen vrij door de pomp stromen, zonder dat de pomp hierdoor verstopt kan raken.